2019-09-03

نخستین اندیشه‌ها و جنبش‌های انقلابی در افریقا


نوشته: سعید بواماما
ترجمه: حمید رضا سعیدیان

مقاومت فرهنگی، به سهم خود، پس از شکست مقاومت‌های مسلحانه برعلیه اشغال استعمار، به طرز خاصی گسترش می‌یابد. فرهنگ به پناهگاهی تبدیل می‌شود که در آن حافظه‌ی جمعی حفظ و بر هویتِ انکارشده و خوارشده تأکید می‌شود.
ترانه‌ها و رقص‌ها، به همین طریق، برای مقاومت در برابر پروژه‌ی استعمار بسیج می‌شوند. ترانس رانژه (تاریخدان)، با تحلیل رقص بنی (Béni) در آفریقای مرکزی، مشاهده می‌کند که «از طریق شبکه‌های ایجاد شده توسط گروه‌های رقص بنی فرهنگ‌های اپوزیسیون تمرد و سرکشی تدارک دیده می‌شوند» و، با بسط دادن اندیشه‌ی خود به جشن‌های شهری، «علائم پیش‌رس اغتشاشات اجتماعی استقلال‌ها»را می‌بیند.
تنوع و استمرار شکل‌های مقاومت در برابر برده‌داری و استعمار، تحلیل فرانتس فانون را تصدیق می‌کنند که خاطرنشان می سازد استعمارزده «مغلوب شده، اما دست‌آموز نشده است. او تحقیر شده، اما متقاعد نشده که حقیر است. او باشکیبایی منتظر آن است که اروپایی مستعمره‌نشین هشیاری خود را از دست دهد تا روی او بپرد. عضلات استعمارزده همواره در انتظار هستند.»


2019-08-16

طوفان نوح در کنار ما - بخش پنج فصل سوم



جامعه برونفکن به خودش ضربه می زند

ضررهای جانبی پیشرفت اجتماعی و مدل توسعه ما همواره کمتر قابل چشم پوشی می مانند -چیزهایی که خیلی دور از ماست ولی خودش را آشکار می کند: کار کثیف در کارگاههای جنوب دنیا، انباشت ضایعات سمی در مناطق پر جمعیت آفریقا و آسیا، اردوگاه پناهندگی در مرز کشورهای دست سوم و چهارم، ذوب شدن کلاهک قطبی و بالا آمدن سطح آب در طرف دیگر دنیا.
اعمال برونفکنانه در جوامع ثروتمند دنیا در یک ساختار قدرتی که در طول تاریخ رشد کرده جاسازی شده است، این بدین ترتیب برای مجاز شدگان ممکن می سازد تا هر روزه منافع مادی ناشی از موضع قدرتشان را تحقق بخشند. و کاربرد این قدرت عمل، اینست که جابه جایی هزینه ها به بیرون وسپس آوردن منافع به داخل توسط برونفکنان، دیگر مورد سئوال و مداقه نیست، و تکرار مداوم، آن را به عمل «طبیعی» تبدیل کرده است، به عنوان به اصطلاح طبیعت دوم آنها.


2019-08-07

چهره های انقلاب آفریقا


نوشته: سعید بواماما
ترجمه: حمید رضا سعیدیان

جنبش هایی که در سرتاسر جهان برای آزادی و عدالت اجتماعی مبارزه می کنند، باید بدانند اگر به انقلاب به عنوان یک روند عمیق رهایی بخش، از لحاظ فرهنگی و سیاسی و نیز اجتماعی و اقتصادی نگاه نشود، این خطر وجود دارد که فردا نیز مثل دیروز، طرد نظم اجتماعی موجود به ضد زنان و مردانی تبدیل شود که فرض بر این است که انقلاب آن ها را آزاد می کند.
باید دانست که نبرد برای آزادی و عدالت اجتماعی از مبارزه برای خواست های فوری توده های مردمی جدا نیست. باید دانست که «دشمن هرگز صادقانه عقب نشینی نمی کند. دشمن هرگز نمی فهمد. او تسلیم می شود. اما تغییر ماهیت نمی دهد.» مسئله اساسی این است. همزمان با از بین بردن سلطه ی ستمگران باید زمینه های مادی ستمگری و بی عدالتی را ویران کرد...


2019-07-31


کودتای 28 مرداد 1332 - نوشته گازبوروسکی - ترجمه سرهنگ غلامرضا نجاتی




ارائه این کتاب در اینجا به مفهوم آن نیست که نظر و تحلیل نویسنده را دقیق و صد در صد معتبر ارزیابی کنیم. نویسنده این کتاب از دانشگاه علوم سیاسی لویزیانای آمریکا است و همانطور که از بیشتر صاحب نظران علوم سیاسی انتطار می رود انگیزه او نه تحلیل از منظر حقوقی وقانون بین الملل و نه تاثیر این کودتا بر سرنوشت حیات اجتماعی یک ملت بوده، بلکه انگیزه او ارزیابی سود وزیان این کودتا برای منافع آمریکاست. ولی با این وجود مطالعه این کتاب مارا در جریان چگونگی عملکرد قدرتهای مرکز در تلاش برای تاثیر گذاری بر روی جنبشهای اجتماعی جوامع پیرامونی به منظور کانالیزه کردن این جنبشها در مسیر منافع خودشان، قرار می دهد. و جالب توجه بازیگران این صحنه هستند که مثل همیشه در بین تمام گروهها و جریانات اجتماعی دیده می شوند، اعم از دانشگاهی و روزنامه نگار و روحانی تا بازرگان و فعالان اقتصادی و سیاسیون و نمایندگان مجلس و نظامیان و به ویژه روشنفکران وفعالان اجتماعی و اقلیتهای قومی تا مردم عادی که دانسته یا ندانسته در خدمت قدرتهای جهانی قرار می گیرند وبدست خودشان فضارا مهیا می سازند تا آنها طرحهایشان را به سرانجام برسانند. و تکنیک کار هم ساده است. با تحریم و بلوکه کردن اقتصاد یک ملت وایجاد هرج و مرج، قدرت سیاسی را ضعیف و مردم را ناراضی کن و با جو شایعه، امنیت روانی جامعه را هدف قرار بده. تا جایی که زمان ضربه نهایی فرابرسد.



شما را به مطالعه این کتاب دعوت می کنیم. باشد که لااقل تجربیات تاریخی چند دهه اخیر کشورمان را فرابگیریم.


2019-06-17

طوفان نوح در کنار ما - بخش پنج فصل دوم



میدان جنگ سرمایه داری گلوبال

برخلاف چیزی که مثل همیشه نئولیبرالیسم اقتصادی می خواهد به ما و دیگران توضیح دهد: باروری تولید یک چیز عجیبی نیست، پیشرفت هم همه جایی نیست، کاهش شانس زندگی در کشورهای پیرامونی سرمایه داری رفاه هم یک پدیده اتفاقی نیست. شگفت انگیز و به طرز حیرت انگیزی همواره رشد اقتصاد محلی به طور قطع با استثمار سیستماتیک ذخایر مواد وبه کار گیری نیروی کار -از انسان و طبیعت- در طرف دیگر دنیا همراه است. بازده رفاه ، از دهه های زیادی، اگر نگوییم صده ها، ازبطن این ساختار نابرابر ممکن گردیده، این برای بخش وسیعی از جوامع «پیشرفته» -یعنی ما- خوشایند بوده و نابرابری اجتماعی گلوبال را همواره تحکیم کرده است. پیشرفت، خودش را بر شانه های کسانی قرار داده که پیشرفت ما را ممکن گردانده اند -در حالی که خودشان عقب مانده اند. با تلاش، گامهای بزرگی به جلو بر میداریم، بدون اینکه از خود بپرسیم، چگونه ما اینرا به رفاه خودمان تبدیل کردیم -و چرا این به ما و نه به دیگران اعطا شده است.

سرمایه داری رفاه غربی با نیروی حاصل از رشد اجباری داخلی، در سطح جهانی به یک منابع طبیعی و انسانی دست یافت که همواره بیشتر و همیشه جدیدتر می شد و هزینه های حاصل ازاین گسترش را به جهان بیرون از خود باز می گرداند. اینکه به این موفق شد و همواره از نو می تواند موفق شود، به خاطر موقعیت مسلطی است که در سیستم جهانی در یک قدرت سیاسی و اقتصادی به هم بافته، دارا است.