2019-12-08

قیام علیه اهرام


عقیل دغاقله

این روزها همه جا خبر از ماجرای ماهشهر است. مقصود این متن شرح ماوقع این اعتراضات نیست چرا که بسیاری از هر دو طرف درگیر ماجرا را روایت کرده‌اند. این متن درباره زمینه‌ها و عواملی است که در پس اعتراض های اخیر ماهشهر وجود دارد؛ درباره آتش زیر خاکستری است که بنزینی بر آن ریخته شد و شعله‌ور شد. این مطلب درباره آن آتش زیر خاکستر است. ریشه‌های وقایع اخیر، فراتر از آخرین حلقه این زنجیره رخدادها- که امروز می‌بینیم- واکاوی شده است.

اجازه دهید از عکس‌های زیر شروع کنیم: تصاویری از پتروشیمی‌های ماهشهر هستند. به زیبایی‌های آنها نگاه کنید. خیره‌کننده است. نشانی است از عظمت و پیشرفت.


2019-11-13

با اتوموبیلهای الکتریکی در بن بست



معضل حمل ونقل و رشد تعداد اتوموبیل های شخصی در سراسر جهان علاوه بر آلودگی دهشتناک محیط زیست همچنین کمبود فضای تحرک و جابجایی، بویژه در مرکز شهرها، را به همراه دارد. مشخص است که این روند نمی تواند همچنان ادامه یابد ولی این معضل هم همچون بسیاری دیگر به ساختاری مرتبط است که گلوی همه مردم جهان را می فشارد و راه گریزی هم از آن به نظر نمی رسد و یا بهتر است بگوییم با وجود ساختار موجود راه گریزی از آن نیست.

صنایع اتوموبیل سازی جهان در دوره اخیر چند ین بار بحران جدی اقتصادی را شاهد بوده اند. همیشه هم یک راه برون رفتی را ارائه داده اند: یک ایده اصلاحی نویی را. بکار بردن کاتالیزاتور. اتوموبیل های اسمارت. سوخت بیولوژیکی. و اینک هم اتوموبیل های الکتریکی. همه این ایده های اصلاحی که از درون انحصارات اتوموبیل سازی ارائه می شود در نهایت به این می انجامد که تعداد اتوموبیل بر روی زمین افزایش یابد، تراکم ماشین در شهرهای بزرگ بیشتر شود و محیط زیست و هوا آلوده تر و سلامت صدها میلیون انسان بیشتر در معرض خطر قرار بگیرد. در اینجا هم اکنون وعده هایی در مورد وسایل نقلیه الکتریکی طنین انداز شده. این بارهم در ده سال آینده این ایده به حرف و باد هوا تبدیل خواهد شد مانند وعده های مربوط به دیگر ایده های اصلاحی قبلی.


2019-08-02

دوبی و نه- ديدنی هايش



مطلب زیر گزارش سفر یوهان هری Johann Hari است به دوبی. یوهان هری ژورنالیست و نویسنده انگلیسی است. این گزارش در سال 2009 در ایندپندنت چاپ شد و برای مدتی یکی از پر خواننده ترین مقالات آن بود. همان سالها این مقاله توسط سایت روشنگری ترجمه و منتشر شده بود. این گزارش در سطح خوبی به همه زوایای دوبی پرداخته و نکاتی را جلوی چشم خواننده می آورد که حتی کسانی هم که به دبی سفر کرده اند یا این زوایا را ندیده اند و یا به آن توجه نکرده اند. به همین جهت با اینکه چند سالی از انتشار این گزارش می گذرد ولی نکات آن هیچگاه کهنه نشده و همواره قابل توجه است. ما این گزارش را با تصحیحات اندکی در اشتباهات تایپی و علائم گرامری آن دوباره در اینجا در دسترس خوانندگان سایت قرار داده و مطالعه آنرا توصیه می کنیم.


-کارن اندروز را در پارکينگ يکی از عالی ترين هتل های بين المللی پيدا کردم. او زنی لاغر اندام است که عليرغم لباس های چروکيده اش هنوز نشانه های زنی را که زمانی ثروتمند بود به نمايش می گذارد. او ماههاست که به پاس مهربانی نگهبان بنگلادشی که دلش نمی آيد کارن را از آنجا بيرون کند، در پارکينگ دیسنی لند زندگی ميکند و شبها در رنج روزش مي خوابد. او با شوهرش در سال 2005 از کانادا به دوبی آمد. وقتی که شوهرش نقشه خود برای کار در دوبی را با او در ميان گذاشت، اعتراض کرده بود که اين تصور را به خود راه ندهد که سياه بپوشد و لب به مشروب نزند، اما بعد از ورود به دوبی بهشت را کشف کرد...


2019-06-28

چرا غلط‌‌‌‌‌نویسی فارسی در افغانستان تبدیل به هنجار شده؟



عزیز حکیمی
روزنامه‌نگار و نویسنده

اشتباهات دستور زبانی و املایی در ادبیات نوشتاری و گفتاری فارسی در بالاترین سطوح اداری و آکادمیک در افغانستان - از دفتر ریاست جمهوری و پارلمان و وزارتخانه‌ها گرفته تا نهادهای بین‌المللی و دانشگاه‌ها - بحثی تازه نیست، هرچند برای علاقه‌مندان به زبان فارسی در افغانستان به شدت نگران‌کننده است.

جامعه بین‌المللی پس از سقوط طالبان آموزش و معارف را به اشکال مختلف در اولویت خود قرار داد. امروز وجود میلیون‌ها دانش‌آموز دختر و پسر در افغانستان همواره به عنوان یکی از دستاوردهای بزرگ جامعه بین‌المللی تلقی می‌شود. اما مشکل بزرگی که بیشتر نهادهای بین‌المللی به آن توجه چندانی نکردند، نبود ظرفیت لازم برای بازسازی معارف افغانستان بود.

در بازسازی نظام معارف افغانستان پول فقط یکی از ابزارهای لازم بود؛ چرا که بازسازی یا اعمار یک مکتب بدون وجود معلمان خوب و با تجربه، صرفا باعث شده که نسل امروز دانش‌آموزان نیز با نارسایی‌های زیادی در فرایند یادگیری روبرو باشند.

در مواردی سرازیر شدن کمک‌های مالی به بخش معارف به رواج فساد در این بخش و اتلاف آن منابع منجر شده است. قضیه "مکتب‌های خیالی" - مکاتبی که وجود نداشت اما برای آن‌ها منابع مالی اختصاص داده می‌شد - فقط یکی از نمونه‌های فساد و فرصت‌طلبی در بخش معارف است که چند سال پیش خبرساز شد.


2019-06-26

«نولیبرالیسم» عامل تنهایی و انزواست، چیزیکه جامعه را متلاشی می‌کند



ترجمه: فروغ کتوئی‌زاده و علی کوچک پوریان

اپیدمی بیماری‌های روانی روح و جسم میلیون‌ها نفر را درهم می‌شکند. موعد آن رسیده که از خود بپرسیم «به کدامین سو شتابانیم و چرا؟»
آیا می‌توان اتهامی سنگین‌تر از شیوعِ همه‌‌گیر بیماری‌‌های روانی به یک سیستم نسبت داد؟ با این حال، طاعونِ اضطراب، استرس، افسردگی، فوبیای اجتماعی، اختلالات تغذیه، خودآزاری، و تنهایی و انزوا همه‌روزه مردم را در سراسر جهان به کام مرگ می‌کشاند. جدیدترین آمارِ فاجعه‌بار از سلامت روانی کودکان در انگلستان خبر از بحرانی جهانی می‌‌دهد.
دلایل ثانویه‌ی بسیاری برای این بحران وجود دارد، اما به زعمِ من، یک دلیل اصلی و بنیادی همه جا یکسان است: انسان‌ها، این پستاندارانِ فرااجتماعی که ساختارِ مغزشان بر مبنای واکنش به دیگر انسان‌ها طراحی و برنامه‌‌ریزی شده است به جداافتادگی و فصل دچارند. تغییراتِ اقتصادی و تکنولوژیک در این میان نقش مهمی بازی می‌‌کنند، اما ایدئولوژی هم به همین منوال عمل می‌کند. اگرچه سلامتی و تندرستی ما به شکل جدایی‌ناپذیری‌ به زندگی دیگران گره خورده است، دائما به ما گفته می‌‌شود که سعادت‌مان را در سودجوییِ رقابتی و فردگراییِ مفرط جستجو کنیم.


2019-05-17

حزب کمونیست چین و رژیم پیشین



نوشته: پیتر نولان
ترجمه:سیدرحیم تیموری

در حالی که بخش مهمی از فرهنگ روسیه حاصل تعامل با مدیترانه‌ی شرقی و آسیای مرکزی بود، حاکمان کشور از زمان پتر کبیر بیش از هر چیز دغدغه‌ی جذب تکنولوژی و فرهنگ اروپای غربی را داشتند. این انگیزه در معماری سن پترزبورگ، پذیرش زبان فرانسوی توسط طبقات بالای زمین‌دار و جهت‌گیری روشنفکران که در قرن نوزدهم ظهور یافت، منعکس شد.

ایده‌ی اقتصاد غیربازاری، با مالکیت مشترک دارایی‌ها، خاستگاه‌های کهن در چین دارد. بعضاً حتی به کلمات قصار منسوب به کنفوسیوس در کتاب آیین‌ها برمی‌گردد که خود این کتاب از متون قبلی در قرن دوم پیش از میلاد گردآوری شده است. ...
متفکر یوتوپیایی کانگ یووی– طرفدار سلطنت مشروطه و رهبر جنبش اصلاحات 1898-تفسیری مشابه از کنفوسیوس را یک نسل قبل از فنگ یولان مطرح کرده بود. کانگ در کتاب هارمونی بزرگ جامعه‌ای را به تصویر کشید که در آن «همه‌ی صنایع تحت کنترل عموم خواهند بود» و «کل بازرگانی به کنترل وزارت تجارت درخواهد آمد». برنامه‌ریزی اقتصادی در مقیاسی جهانی انجام خواهد شد، طوری که «اجتناب از تولید ناکافی و اضافه‌تولید ممکن خواهد شد.» در روستاها «کل زمین‌ها در مالکیت و عملکرد عموم مردم خواهند بود»


2019-04-10

پی‌آمدهای افول امریکا / امانوئل والرشتاین / ترجمه پرویز صداقت





مدت زمان درازی است که بحث کرده‌ام افول ایالات متحد به‌مثابه یک قدرت هژمونیک از حدود 1970 آغاز شد و این افول آرام در دوران رییس جمهوری جورج بوش شتاب گرفت. نخستین بار نوشتن در این مورد را در 1980 یا بعد از آن آغاز کردم. در آن زمان واکنش همه‌ی اردوگاه‌های سیاسی به این بحث این بود که آن را به عنوان بحثی نامعقول رد می‌کردند. در دهه‌ی 1990، کاملاً برعکس، بازهم واکنش همه‌ی طرف‌های طیف سیاسی این بود که ایالات متحد به اوج سلطه‌ی تک‌قطبی دست یافته است.


این مقاله مربوط به سال 2013 است که اکنون اینجا ارائه می شود


2019-03-28

زمینه های فرهنگی نابسامانی های سیاسی معاصر:
اشکالات عمده تاریخنویسی و شرقشناسی در اروپا


فرهاد قابوسی

مقدمه و منظور: ریشه برخی از تنش ها و نابسامانی های عمده دهه های اخیر شرق، همچنانکه سوابق شان نشان می دهند، در عدم تعادل رابطه میان شرق و غرب نهفته است. عدم تعادلی که ناشی از دخالت های مستمر غرب در شرق در عین عدم شناخت و تفاهمش با فرهنگ های شرقی بوده است. عدم شناختی که ناشی از آن تصویر ذهنی است که غرب از شرق با نگاه از زاویه برتری فرهنگی غرب نسبت به شرق طرح کرده است. در این رابطه است که یا باید اشکالات اساسی عملکرد فرهنگ اروپا را در رابطه با دوام کنترل غربی توزیع غیر عادلانه ثروت نسبت به شرق، ناشی از اشکالات اساسی اندیشه اروپائی بعنوان عامل محرکه فرهنگ اروپائی تلقی کنیم. و یا آنچنانکه برای دفاع از اندیشه اروپائی در برابر انتقادات اساسی سعی می شود، اشکالات مذکور را همچنانکه نظرگاه اصلی غرب در پی القاء آنست، ناشی از بی شعوری شرقی و لذا ناتوانی فرهنگی شرق به پذیریم.





2019-03-17

فقر در نیویورک - متروپول نابرابری



نیویورک شهر آسمان خراش ها و مجتمع های خرید - و فقر. تنها 105000 دانش آموز مدرسه طبق آمارهای رسمی بی خانمان هستند.

درحالی که اجاره ها بازهم افزایش می یابد، شانس بچه ها برای شروع یک زندگی خوب کاهش می یابد.

مقاله ای از : Stefanie Dodt, ARD-Studio New York


2019-03-11

علت بی‌اعتمادی به پزشکان، خطاهای پزشکی نیست



بررسی رابطه پزشک و جامعه در ایران امروز

یک پزشک: من از شمال می آیم . هفته پیش در شمال یک بارانی آمد و چندین و چند پل فرو ریخت و چندین و چند نفر کشته شدند هیچ جا ما ندیدیم هشتک بزنند و بنویسند قصور مهندسی، هیچ جا ندیدیم اینقدر بدو بیراه بگویند در حالی که یک خطای کوچک پزشکی خیلی بزرگ نمایی می شود، چند سال پیش خطای کشیدن یک بخیه در حد یک بحران بزرگ اجتماعی شد. و این برای ما یک پرسش است. پرسش است که چرا در بخش پزشک و جامعه این رابطه تا این حد مخدوش شده. الآن ما در خدمت آقای محدثی هستیم. آقای محدثی شما آمده اید امروز مارا ویزیت کنید و نسخه بپیچید. خوشحال هستیم که در خدمت شما هستیم.


دکتر حسن محدثی، دکترای جامعه شناسی و استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، این مشکل را در نشست انجمن پزشکان عمومی ایران ریشه یابی میکند.
توجه شما را به دیدن ویدیوی این نشست جلب می کنیم.